NASA vraagt Amerikaanse bedrijven om voorstellen voor commerciële ruimtestations als opvolgers van het ISS

Op vrijdag publiceerde NASA haar definitieve verzoek om voorstellen (Request for Proposals) voor de volgende generatie commerciële ruimtestations in een lage baan om de aarde. Het agentschap vraagt bedrijven om orbitale bestemmingen te ontwerpen, bouwen, testen, certificeren en exploiteren die NASA een compleet pakket van station- en transportdiensten voor bemande ruimtevaart kunnen bieden. Volgens Ars Technica telt het verzoek 360 pagina’s en zouden de particuliere stations het Internationaal Ruimtestation al in 2030 kunnen opvolgen.

NASA-administrator Jared Isaacman presenteerde het verzoek als een langetermijnverbintenis: „We hebben duidelijk gemaakt dat NASA haar aanwezigheid in een lage baan om de aarde nooit zal opgeven”. Volgens hem heeft het agentschap ook in de toekomst een plek in de ruimte nodig voor onderzoek, technologieontwikkeling, training van bemanningen en de voorbereiding van missies naar de maan en Mars, en zouden commerciële stations in die behoefte kunnen voorzien terwijl NASA meer middelen elders kan inzetten. Hij zei ook dat NASA geloofwaardige plannen wil en bedrijven die bereid zijn te investeren en zelf klanten te vinden: „De kans is aanzienlijk, maar uiteindelijk moet het economisch haalbaar zijn”.

Volgens NASA volgt het definitieve verzoek op maandenlang overleg met de industrie na het evenement Ignition eerder dit jaar, waaronder twee verzoeken om informatie (Requests for Information) in maart over orbitale bestemmingen en transport, een conceptversie van het verzoek om voorstellen in juli, een industriedag en individuele gesprekken met geïnteresseerde bedrijven. Voorstellen moeten op 8 december binnen zijn. NASA verwacht de contracten in het voorjaar van 2027 toe te kennen; Ars Technica meldt dat het agentschap in april een definitief besluit wil nemen.

Het agentschap plant contracten met vaste prijs voor onbepaalde levering en onbepaalde hoeveelheid (firm-fixed-price, indefinite-delivery/indefinite-quantity), met meerdere gunningen voor ontwikkeling, certificering en diensten. Eerst zou het twee of meer bedrijven selecteren voor vroege ontwikkeling en later een competitieve taakopdracht (task order) uitschrijven voor definitief ontwerp, tests, evaluatie, certificering en diensten van een of meer van hen. Ars Technica meldt dat winnaars van fase 1 minstens $100 miljoen gegarandeerd krijgen, dat fase 2, die volgend jaar begint, de ontwikkeling en certificering van stations zou betalen, en dat in fase 3 minstens vier missies van NASA-astronauten naar de commerciële stations zouden worden ingekocht.

Bemanningstransport was een van de meest nauwlettend gevolgde onderdelen van het verzoek, schrijft Ars Technica. SpaceX exploiteert het enige operationele Amerikaanse voertuig voor deze vluchten, heeft gezegd Crew Dragon te willen uitfaseren en heeft geen stoelen aangeboden aan particuliere stationsexploitanten; twee weken geleden trok NASA $359 miljoen extra uit voor het werk van Boeing aan de certificering van Starliner. Volgens het nieuwe verzoek hebben inschrijvers geen getekend contract of intentieverklaring met een transportaanbieder nodig, en biedt NASA aan het transport te verzorgen voor haar eerste vier dienstmissies naar de stations. NASA’s eigen prijsramingen voor 2030 zijn volgens Ars Technica $325 miljoen voor een bemanningsvlucht met vier stoelen en $300 miljoen voor een vrachtvlucht. Ars Technica verwacht inschrijvingen van Axiom Space, Voyager Space en Vast Space. Marshall Smith, topman van het station Starlab van Voyager, noemde de publicatie „een belangrijke mijlpaal”, Axiom Space zei het verzoek te bestuderen en Vast zei in de laatste integratiefase van Haven-1 te zitten.